Rio16 en WK14: Kansen voor Europese bedrijven?

De Olympische Spelen in Londen zijn voorbij. Goed georganiseerd zoals van de Britten te verwachten, sfeervol, geen grote drama’s en incidenten, sportief, noch politiek of qua veiligheid. Nu dan op naar Rio 2016! Burgemeester Eduardo Paes van Rio de Janeiro ontving tijdens de slotceremonie in Londen de Olympische vlag. Pele kwam alvast zijn neus laten zien en fameus zangeres Marisa Monte, wat sambadanseressen -decenter gekleed dan gebruikelijk- en de Braziliaanse godin van de zee, Iemanjá. So far so good, maar nu? Vanaf nu zijn de ogen van iedereen in de sportwereld op Rio en de rest van Brazilië gericht. Want al in 2014 is er ook het WK voetbal. Da’s nog maar twee jaar, en de ongerustheid neemt toe. Want is Brazilië klaar voor de twee grootste sportevenementen ter wereld? Nou, er moet nog heel veel gebeuren. Op sociaal en veiligheidsgebied maar daarover later. Dit blog gaat over business.

Braziliaanse stadions, wegennet en luchthavens zijn nog bij lange na niet geschikt om de mensenmassa’s die worden verwacht te verwerken: ze kunnen de aantallen reizigers nu al niet aan. De Braziliaanse regering heeft een intensief programma opgezet inclusief forse budgetten om de infrastructuur aan te pakken. Grote luchthavens als Guarulhos (São Paulo), Viracopos en Brasília zijn verkocht aan particuliere consortiums van internationale bedrijven. Wegens grote kritiek op het verloop van de concessieprocedure maakt de Braziliaanse regering de criteria nu veel zwaarder. Daardoor is het alleen nog mogelijk voor zeer ervaren grote concerns als Schiphol, British Airport Authorities of Flughaven Zürich om te bieden op de aanstaande concessies voor de luchthavens Galeão (Rio), Confins (Belo Horizonte) en Manáus. Verder lopen er nu aanbestedingstrajecten voor het opknappen of aanleggen van start- en landingsbanen, passagiersterminals, bagageverwerkings- en beveiligingssystemen, exploitatie en beheer van luchthavens, ICT-systemen, beveiliging, etc.. Ook buitenlandse bedrijven kunnen inschrijven.

Braziliaanse bedrijven zijn zelf goed in staat om het wegennet aan te pakken maar de enorme werkzaamheden liggen erg achter, ook bij de aanbouw en renovatie van stadions. Brazilië heeft daarvoor al enkele malen op zijn donder gekregen van ondermeer wereldvoetbalbond FIFA. De verwachting is dat er een grote krachtsinspanning nodig zal zijn om op tijd klaar te zijn voor de WK en de Spelen, en dat Brazilië dan niet anders zal kunnen dan buitenlandse bedrijven te laten helpen bij het klaren van de klus. Het bedrijf Amsterdam Arena is overigens al bezig…

Brazilië is een droombestemming voor toeristen maar heeft wonderlijk genoeg slechts zo’n 173.000 hotelbedden beschikbaar. Ongelooflijk, niet? Voor de sportevenementen is berekend dat er zo’n 600.000 nodig zijn! Over zakelijke kansen gesproken… Brazilianen hebben door de groeiende economie meer te besteden en gaan dus zelf vaker naar het buitenland. Zo zouden Aruba, Curaçao en Sint Maarten meer Braziliaanse toeristen kunnen trekken. Nederlandse ondernemers hebben hoe dan ook veel kansen in het toerisme: luchtvaart, horeca, touroperators, voeding, veiligheid etc..

Op het gebied van maatschappelijk verantwoord ondernemen ligt typisch genoeg een hele grote kans voor Nederlandse bedrijven. Vanaf nu zal Brazilië scherp in de gaten worden gehouden door media en niet-gouvernementele organisaties (ngo’s) om te zien hoe het land omgaat met bijvoorbeeld milieu en de inheemse bevolking. Op beide gebieden heeft Brazilië een verdiend slechte reputatie hoewel er de laatste jaren vanuit met name de federale (nationale) overheid programma’s zijn opgezet om verbeteringen aan te brengen. Er is Brazilië veel aan gelegen om die reputatie op te knappen in de spotlights van de aanloop naar de WK in 2014 en de Spelen in 2016. Nederland is het enige Europese land dat momenteel specifiek aandacht besteedt aan de zogenaamde Ruggie-principles, de VN-richtlijnen voor mensenrechten en business. Zo organiseerde Nederland vorig jaar samen met Instituto Ethos, een belangrijke Braziliaanse ngo, een seminar over mensenrechten en milieu in zaken in infrastructuur, rietsuiker en textiel. Nederlandse bedrijven en organisaties met MVO-verstand van zaken kunnen in dit gat springen, zo stelt Agentschap NL in haar rapport over kansen voor het Nederlandse bedrijfsleven. Zelf denk ik dat supply chain traceability (het transparant maken van productieketens om maatschappelijk verantwoord ondernemen mogelijk en vanzelfsprekender te maken) een belangrijk instrument is.

Wie maken dus de grootste kans om een graantje mee te pikken uit de internationale sportruif die nu in Brazilië staat? Bedrijven met producten, kennis en diensten die Brazilië (nog) niet zelf in huis heeft of nog in onvoldoende mate. Maar hoe kun je als Nederlandse, Europese ondernemer nou op de internationale trein springen die vanaf vandaag ineens heel hard is gaan rijden in de richting van Rio? Of beter gezegd: Hoe mis je de boot naar Brazilië niet? Internationale multinationals weten precies hoe ze dat moeten aanpakken, hebben van oudsher hun netwerken. Maar wat als je een kleinere speler op de wereldmarkt bent? Wat als je alleen nog in Nederland opereert en je wilt omwille van de crisis hier en de mogelijkheden daar kijken of je kunt aanhaken bij alle koortsachtige activiteit? Het ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie adviseert via Agentschap NL over internationaal ondernemen, ondermeer in Brazilië. Je zult sowieso alle hulp kunnen gebruiken want Brazilië is geen gemakkelijk land om zaken in of mee te doen. Terecht probeert de Braziliaanse overheid de eigen economie te stimuleren door Braziliaanse bedrijven en werknemers voorrang te geven. Dat is te merken in bijvoorbeeld hoge tariefmuren en strenge arbeidswetgeving. Daarnaast is de belastingwetgeving enorm ingewikkeld.

Niets is echter onmogelijk: De Brazilianen zelf staan bekend om hun vindingrijkheid: Er is altijd en overal wel een jeitinho voor. Maar daar heb je als buitenlander wel Brazilianen voor nodig. Dus is het advies: Zoek altijd een betrouwbare lokale, dus Braziliaanse partner. Daarmee voldoe je gemakkelijker aan de strenge wetgeving maar heb je tegelijk iemand die je helpt je een weg te banen door het bureaucratische oerwoud. Om zo’n lokale partner te vinden, heb je weer eerst iemand nodig die je helpt zoeken. Iemand die het land, de taal en de cultuur kent en gebruik kan maken van netwerken. Zo iemand als ondergetekende bijvoorbeeld…

De Braziliaanse regering heeft veel nuttige informatie online gezet. Dit is bijvoorbeeld de site waarop staat welke budgetten er zijn voor welke activiteiten in het kader van de WK 2014. En hier staat veel over de beschikbare overheidsprogramma’s ter voorbereiding op de Spelen in 2016 in Rio. Helaas allemaal alleen in het Portugees. Wat geen probleem hoeft te zijn. Kwestie van Brazil4dummies inschakelen…

Advertenties

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Uncategorized

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s